تجزیه و تحلیل جدید سنگهای ماه نشان میدهد که برخورد یک سیارک عظیم میلیاردها سال پیش، ساختار داخلی ماه را به طور غیرقابل انکاری تغییر داده است.
نمونههایی از ماموریت چانگای-۶ چین، نسبت غیرمعمول بالایی از ایزوتوپهای پتاسیم سنگین را نشان دادند، که نشان میدهد گرمای شدید ناشی از یک برخورد عظیم، عناصر سبکتر را به فضا رانده است. این کشف میتواند توضیح دهد که چرا سمت پنهان ماه، که تقریباً عاری از «دریاهای» آتشفشانی تاریک معروف به ماریا است، بسیار متفاوت از سمت نزدیک به نظر میرسد.
طبق گفته Space.com، در ژوئن ۲۰۲۴، کاوشگر چانگای-۶ چین سنگ بازالتی را از حوضه قطب جنوب-آیتکن، که یکی از بزرگترین دهانههای برخوردی شناخته شده در منظومه شمسی است، جمعآوری کرد. دانشمندان دریافتند که ایزوتوپ سنگینتر پتاسیم-۴۱ در این نمونهها در مقایسه با پتاسیم-۳۹ غنیتر است، برخلاف سنگهای دوران آپولو از سمت نزدیک.
این تیم پرتوهای کیهانی و اختلاط آتشفشانی را به عنوان علل بررسی کرد، اما دریافت که اینها فقط میتوانند تأثیر جزئی داشته باشند. بنابراین آنها نتیجه گرفتند که این ترکیب غیرمعمول ایزوتوپها احتمالاً بقایای ایجاد این حوضه در اثر یک برخورد عظیم است.
همچنین در مطالعه جدید پیشنهاد شده است که یک رویداد عظیم از این نوع باعث تبخیر چندین عنصر فرار (یعنی عناصری با نقاط جوش نسبتاً پایین) از ماه میشود. پتاسیم-۳۹ که جرم اتمی نسبتاً کمتری دارد، از ماه تبخیر میشود و منجر به باقی ماندن مقدار زیادی ایزوتوپ سنگین میشود.
علاوه بر این، مقدار قابل توجهی ماگما ایجاد نمیشود و این امر باعث میشود که در قسمتهایی از ماه که در مقابل زمین قرار دارند، «دریاها» یا «ماریا»های آتشفشانی کمتری وجود داشته باشد. در واقع، این احتمالاً ظاهر کاملاً متفاوت دو چهره ماه را توضیح میدهد.