بهزودی، فضانوردان قادر خواهند بود در فضا با یکدیگر “فاب” (phub) کنند؛ یعنی همدیگر را نادیده گرفته و به گوشیهای همراه خود نگاه کنند، پس از آنکه جارد آیزاکمن، مدیر ناسا، اعلام کرد که فضانوردان در مأموریتهای آینده میتوانند تلفنهای همراه خود را به فضا ببرند.
تاریخچه نشان میدهد که ناسا تاکنون نیازی به مواجهه با مسئلهٔ بردن گوشی همراه توسط فضانوردان نداشته است؛ چرا که این آژانس فضایی قبل از اختراع تلفن همراه تأسیس شده بود. اما در مأموریتهای بعدی، زمانی که استفاده از گوشی همراه امکانپذیر شد، فضانوردان تاکنون مجبور بودهاند از کانالهای رسمی ارتباطی با زمین استفاده کنند. آنها از شبکه فضایی ناسا (NASA Space Network) بهره میبرند، که سیگنالها را از طریق ماهوارههای ارتباطی به زمین و بالعکس منتقل میکند.
ناسا توضیح میدهد: «قبل از ایجاد شبکه فضایی، فضانوردان و سفینههای ناسا تنها زمانی میتوانستند با تیم پشتیبانی در زمین ارتباط برقرار کنند که در دید یک آنتن زمینی باشند. این روش تنها اجازه میداد که ارتباطها کمتر از ۱۵ دقیقه در هر ساعت و نیم باشد. تصور کنید اگر تلفنهای همراه ما هم به همین صورت عمل میکردند، تماس با خانواده و دوستان یا پاسخ به پیامهای مهم، بسیار دشوار میشد. شبکه فضایی، پوشش ارتباطی تقریباً مداوم را هر روز فراهم میکند.»
با وجود اینکه فضانوردان تاکنون توانستهاند از این شبکه برای ارتباط با زمین استفاده کنند، آیزاکمن اعلام کرده است که مأموریت بعدی به ایستگاه فضایی بینالمللی (ISS) و فضانوردانی که قرار است در مأموریت آرتمیس II به اطراف ماه بروند، مجاز خواهند بود تلفنهای خود را با خود ببرند.
آیزاکمن در حساب خود در شبکه X نوشت: «فضانوردان ناسا بهزودی با جدیدترین گوشیهای هوشمند پرواز خواهند کرد، شروع با Crew-12 و آرتمیس II. ما ابزارهایی در اختیار خدمه قرار میدهیم تا لحظات ویژهٔ خود را برای خانوادهها ثبت کنند و تصاویر و ویدیوهای الهامبخش را با جهان به اشتراک بگذارند.»
لازم به ذکر است که فضانوردان از همان روزهای ابتدایی برنامه فضایی، مجاز به بردن دوربین با خود بودهاند، هرچند در ابتدا نگرانیهایی وجود داشت که دیگر کشورها ممکن است تصاویر گرفتهشده از مدار را بهعنوان اقدامی خصمانه یا حتی تهدید جنگی تلقی کنند. علاوه بر این، در روزهای آغازین برنامه، ناسا مسائل فوریتری برای رسیدگی داشت و اولویت با بقای انسان در شرایط بیوزنی بود.
ناسا در توضیح شرایط اولیه میگوید: «وقتی جان گلن نخستین آمریکایی شد که به مدار زمین رسید، بردن دوربین تنها یک فکر بعدی بود. یک دوربین ۳۵ میلیمتری Ansco Autoset که توسط شرکت Minolta تولید شده بود، از یک داروخانه محلی خریداری شد و بهصورت فوری اصلاح شد تا فضانورد بتواند هنگام پوشیدن لباس فشار، از آن استفاده کند. در آن زمان، همهٔ فعالیتهای جان گلن بهعنوان یک آزمایش در نظر گرفته میشد. در آغاز برنامه، هیچ کس نمیدانست بیوزنی ممکن است مانع دید، تنفس، خوردن یا بلعیدن شود. عکاسی تنها بهعنوان یک سرگرمی اضافی در نظر گرفته میشد.»
با تغییر سیاست جدید، تلفنهای همراه اکنون در اختیار فضانوردان قرار خواهند گرفت تا علاوه بر ارتباط با زمین، بتوانند عکس و فیلم بگیرند. این تغییر همچنین باید به ناسا اجازه دهد دوربینهای بهتری روی ایستگاه فضایی یا مأموریتها داشته باشد و فرآیند تأیید سختافزار برای استفاده در مأموریتهای ناسا با سرعت بیشتری انجام شود. به عبارت دیگر، این حرکت میتواند روند ورود فناوریهای مدرن به فضا را تسهیل کند و به جای نگرانی دربارهٔ تجهیزات قدیمی، امکان استفاده از ابزارهای جدید فراهم شود.
آیزاکمن افزود: «به همان اندازه مهم، ما فرآیندهای طولانیمدت را به چالش کشیدیم و سختافزار مدرن را برای پرواز فضایی در زمانبندی سریعتر تأیید کردیم. این فوریت عملیاتی به ناسا کمک خواهد کرد تا بالاترین ارزش علمی و پژوهشی را در مدار و روی سطح ماه دنبال کند. این یک گام کوچک در مسیر درست است.»
در حال حاضر، هنوز مشخص نیست کدام مدلهای تلفن همراه برای استفاده در مأموریتهای آینده تأیید شدهاند. با این حال، بهزودی فضانوردان خواهند توانست به دلخواه خود یکدیگر را نادیده گرفته و به گوشیهای خود نگاه کنند و از این طریق لحظات شخصی و کاری خود را مدیریت کنند. با احتمال بردن گوشیها در مأموریت آرتمیس II، ممکن است حتی اولین “فابینگ” (phubbing) از فراتر از مدار ماه را شاهد باشیم، که تجربهای کاملاً جدید برای بشریت خواهد بود.
این تغییر سیاست، علاوه بر امکانات سرگرمی و ارتباط شخصی، نشاندهندهٔ توجه ناسا به بهروزرسانی فناوریهای موجود و افزایش استقلال عملیاتی در فضا است و میتواند زمینهساز پیشرفتهای بزرگتر در مأموریتهای آینده باشد.





