ستاره دنباله‌دار مرموز ‘سنتور’: درخشش ۳۰۰ برابری پس از فوران چهارگانه آتشفشانی سرد

به گفته محققان، یک دنباله دار آتشفشانی مرموز به تازگی بیدار شده است و چهار فوران بزرگ را در کمتر از ۴۸ ساعت انجام داده و به اندازه کافی از روده های یخی خود به بیرون پاشیده است تا این جرم به اندازه شهر تقریباً ۳۰۰ برابر درخشان تر از حد معمول به نظر برسد. طغیان‌های اخیر، که بزرگترین طغیان‌ها در بیش از سه سال گذشته است، به سردرگمی فزاینده درباره زمان و چرایی این انفجار عجیب و غریب می‌افزاید.

این دنباله‌دار که با نام 29P/Schwassmann-Wachmann (29P) شناخته می‌شود، یک جرم یخی بزرگ است که حدود ۳۷ مایل (۶۰ کیلومتر) عرض دارد – تقریباً سه برابر طول منهتن. این یکی از حدود ۵۰۰ دنباله دار معروف به ‘سنتور’ است که تمام زندگی خود را در منظومه شمسی درونی می گذرانند. با این حال، 29P نیز بخشی از یک گروه حتی نادرتر است که به عنوان ستاره های دنباله دار آتشفشانی یا آتشفشانی سرد شناخته می شود.

دنباله دارهای کریوولکانیک از یک پوسته یخی یا هسته پر از یخ، غبار و گاز تشکیل شده اند. وقتی دنباله دار به اندازه کافی از تابش خورشید جذب می شود، درون یخ زده آن فوق العاده گرم می شود. فشار در هسته افزایش می یابد تا زمانی که پوسته ترک خورده و روده های یخی دنباله دار یا کرایوماگما به فضا می پاشند. پس از یک فوران یا فوران، کمای دنباله دار – ابری مبهم و بازتابنده از کرایوماگما – منبسط می شود و باعث می شود دنباله دار بسیار درخشان تر به نظر برسد زیرا بیشتر اشعه های خورشید را منعکس می کند. نمونه قبلی این دنباله‌دار 12P/Pons-Brooks یا «دنباله‌دار شیطان» بود که طی ۱۸ ماه گذشته در نزدیکی نزدیک به زمین، تیتر اخبار را به خود اختصاص داد.

طبق مشاهدات فهرست شده توسط انجمن نجوم بریتانیا (BAA)، که از نزدیک 29P را دنبال می کند، در ۱۱ آبان، 29P اولین فوران بزرگ خود را برای تقریبا دو سال تجربه کرد، که به سرعت با سه فوران بزرگ دیگر در کمتر از ۴۸ ساعت دنبال شد. . ستاره شناسان BAA نوشتند که چهار فوران ابری از زباله ها را به بیرون پرتاب کرد که ۲۸۹ برابر بیشتر از هسته دنباله دار نور منعکس می کرد.

کارشناسان پیش‌بینی می‌کنند که با گسترش کما، به دلیل طغیان‌های متعدد، شکل غیرعادی شبیه فوران‌های اولیه دنباله‌دار شیطان به خود می‌گیرد. ریچارد مایلز، ستاره شناس در BAA، به Spaceweather.com گفت: ‘من انتظار دارم در چند روز آینده شاهد توسعه یک ابر زباله پیچیده در حال گسترش باشیم.’

این اولین فوران بزرگ 29P از آبان ۱۴۰۱ بود که بیش از ۱ میلیون تن زباله را به فضا پرتاب کرد. این همچنین بزرگترین طغیان از شهریور ۱۴۰۱ است، زمانی که دنباله دار پنج بار پیاپی در بالای خود منفجر شد.

در فروردین ۱۴۰۲، دانشمندان با موفقیت فورانی از 29P را برای اولین بار پیش‌بینی کردند، زمانی که دنباله‌دار از بالای خود «مانند یک بطری شامپاین» بیرون آمد. با این حال، پیش‌بینی فوران‌ها بسیار دشوار است، زیرا بیشتر فوران‌های دنباله‌دار به‌طور پراکنده و تصادفی اتفاق می‌افتند – رفتاری که محققان قادر به توضیح آن نبوده‌اند.

بیشتر دنباله دارهای کریوولکانیک در مدارهایی بسیار بیضی شکل به دور خورشید می چرخند که آنها را برای دهه ها، قرن ها یا حتی هزاران سال در یک زمان به سمت بیرونی منظومه شمسی می برد. تنها زمانی که آنها وارد منظومه شمسی درونی می شوند، قبل از اینکه به منظومه شمسی بیرونی بازگردند، به طور منظم شروع به انفجار می کنند.

با این حال، 29P هر ۱۵ سال یک بار به دور خورشید می‌چرخد و یک مدار دایره‌ای به دور خورشید در فاصله‌ای مشابه با مشتری از ستاره اصلی ما دارد، به این معنی که مقدار تابش خورشیدی که جذب می‌کند عمدتا ثابت می‌ماند. در نتیجه، باید نسبتاً منظم و یکنواخت فوران کند. اما مشاهدات دقیق این دنباله دار در چند دهه اخیر نشان می دهد که اینطور نیست و به گفته BAA، چیزی ناشناخته در زمان فوران آن تأثیر می گذارد.

از آنجایی که 29P هرگز به خورشید نزدیک نمی‌شود، همچنین هرگز دمی رشد نمی‌کند، مانند دنباله‌دار «یک‌بار در قرن»، Tshuminchan-ATLAS، که آسمان زمین را هنگام نزدیک شدن به آن روشن می‌کرد. زمین برای ۸۰۰۰۰ سال در ماه گذشته.