چین قصد دارد مأموریت Tianwen-۳ را در سال ۲۰۲۸ به مریخ پرتاب کند و در صورت موفقیت، این مأموریت میتواند نخستین نمونههای سنگ و خاک مریخ را در سال ۲۰۳۱ به زمین بازگرداند. طراحی سادهتر این مأموریت ممکن است به چین فرصت دهد تا پیش از مأموریت نامطمئن بازگرداندن نمونههای مریخ ناسا، به نخستین کشوری تبدیل شود که مواد مریخی را به زمین میآورد.
چین با جدیت برنامههای خود برای بازگرداندن نمونه از مریخ را دنبال میکند و مأموریت Tianwen-۳ در حال حاضر برای پرتاب در سال ۲۰۲۸ برنامهریزی شده است. این پروژه جاهطلبانه میتواند به چین فرصت دهد تا نخستین کشوری باشد که نمونههایی از مواد مریخی را به زمین بازمیگرداند؛ آن هم پیش از مأموریت Mars Sample Return ناسا که آینده آن همچنان نامشخص است.
Hou Zengqian، دانشمند ارشد مأموریت Tianwen-۳، اخیراً به رسانههای دولتی چین گفته است که این مأموریت همچنان طبق برنامه برای پرتاب در سال ۲۰۲۸ و بازگرداندن نمونهها در سال ۲۰۳۱ پیش میرود. او اعلام کرده است که پروژه وارد مرحله ساخت نمونههای اولیه شده، هرچند پیش از آمادهشدن فضاپیما برای پرتاب، چالشهای فنی قابلتوجهی همچنان باقی مانده است.
Tianwen-۳ قرار است از دو موشک Long March ۵ استفاده کند؛ یکی از موشکها یک سطحنشین و دیگری یک مدارگرد را حمل خواهد کرد. پس از رسیدن به مریخ، سطحنشین ثابت مأموریت قرار است تا عمق حدود ۲.۱ متری سطح مریخ حفاری کند و تقریباً ۱۸ اونس، معادل حدود ۵۰۰ گرم، سنگ و خاک جمعآوری کند. سپس نمونهها مستقیماً از سطح مریخ به مدار این سیاره پرتاب خواهند شد.
مدارگرد در ادامه محفظه حاوی نمونهها را در مدار مریخ دریافت کرده و آن را برای بازگشت به زمین حمل خواهد کرد. انتظار میرود مأموریت سطحی حدود دو ماه طول بکشد.
این رویکرد در مقایسه با طرح Mars Sample Return ناسا بسیار سادهتر است. مریخنورد Perseverance ناسا از زمان فرود روی مریخ در سال ۲۰۲۱ مشغول جمعآوری و ذخیره نمونههای مریخی بوده است، اما طرح پیشنهادی بازگرداندن این نمونهها به یک مأموریت جداگانه برای پیدا کردن نمونهها، انتقال آنها و پرتابشان از سطح مریخ نیاز دارد. سپس نمونهها باید به فضاپیمای دیگری منتقل شوند تا مسیر بازگشت به زمین را طی کنند.
Tianwen-۳ با جمعآوری نمونهها و پرتاب مستقیم آنها از سطح مریخ توسط یک سطحنشین ثابت، مرحله بازیابی نمونهها توسط مریخنورد را حذف میکند.
این معماری سادهتر میتواند پیچیدگی فنی و هزینههای مأموریت را کاهش دهد، هرچند بازگرداندن مواد از مریخ همچنان یکی از دشوارترین پروژههای فضایی محسوب میشود. هزینه مأموریت ناسا بین ۷ تا ۱۱ میلیارد دلار برآورد شده و نگرانیهایی نیز درباره افزایش بیشتر این هزینه وجود دارد. ابهام در تأمین بودجه باعث شده است بازگرداندن نمونههای جمعآوریشده توسط Perseverance هنوز جدول زمانی مشخصی نداشته باشد.
انتظار میرود Tianwen-۳ به دنبال شواهدی از وجود حیات گذشته یا حال در مریخ باشد. بازگرداندن موفقیتآمیز نمونهها در سال ۲۰۳۱ میتواند یک دستاورد علمی بزرگ برای چین باشد و نقطه عطف مهم دیگری در رقابت فزاینده میان چین و آمریکا در زمینه اکتشاف ماه و اعماق فضا به شمار رود.
