ستارهشناسان شاهد بازگشت یک ستاره نوترونی بودهاند که به نظر “مرده” میآمد، و این میتواند به آنها در مورد یکی از قدرتمندترین منابع پرتو ایکس در کیهان اطلاعات بیشتری بدهد. در طول یک دهه، ستاره نوترونی P13 نوسانات شدیدی در روشنایی و سرعت چرخش خود داشته است، به طوری که انتشار پرتو ایکس آن صدها برابر افزایش یافته است. دانشمندان میگویند این تغییرات، نشاندهنده تغییر نحوه ریزش گاز روی ستاره است. این یافتهها به توضیح چگونگی دستیابی منابع پرتو ایکس فوق درخشان به چنین قدرت فوقالعادهای و دلیل تغییر آنها بین فازهای خاموش و فعال در طول زمان کمک میکند.
طبق گزارشی که بر اساس مشاهدات منتشر شده توسط یک تیم تحقیقاتی بینالمللی تهیه شده است، ستاره نوترونی P13 در کهکشان NGC ۷۷۹۳، تقریباً ۱۰ میلیون سال نوری از زمین، واقع شده است. ستارهشناسان از سال ۲۰۱۱ تا ۲۰۲۴، P13 را دنبال کردند و در سال ۲۰۲۱ یک فاز کمنور و تا سال ۲۰۲۴، بیش از صد برابر درخشانتر را مشاهده کردند.
ستارگان نوترونی با سقوط ماده بر روی سطحشان، پرتوهای ایکس با انرژی بسیار بالا تولید میکنند. در P13، گاز از قطبهای مغناطیسی شعلهور شد و ستونهای درخشانی ایجاد کرد، اما روشنایی آن با چرخش ۰.۴ ثانیهای آن مطابقت نداشت.
تجزیه و تحلیل جدید نشان داد که در طول فاز بازروشنایی، سرعت چرخش ستاره نوترونی دو برابر شد و سالها بالا ماند. این ارتباط نزدیک بین روشنایی و چرخش نشان میدهد که ساختار جریان برافزایشی در طول دوره آرامش تغییر کرده است.
تجزیه و تحلیلهای دقیق پالس نشان میدهد که ارتفاع ستون برافزایشی طی یک دهه تغییر کرده است و بینشهای کلیدی در مورد برافزایش فوق بحرانی، که در آن ماده با سرعتهای بسیار زیاد بر روی اجسام فشرده سقوط میکند، ارائه میدهد.
