آیا تا به حال به این فکر کردهاید که چرا برخی نامها برای اشیاء خاصی مناسبتر به نظر میرسند؟ در یک آزمایش روانشناختی کلاسیک، از اکثر مردم خواسته میشود که بین دو شکل «تیز» و «گرد»، نامهای «کیکی» (Kiki) و «بوبا» (Bouba) را انتخاب کنند. تقریباً همه بدون توجه به زبان یا فرهنگ خود، شکل تیز را «کیکی» و شکل گرد را «بوبا» مینامند.
حالا تحقیقات جدید نشان میدهد که این ویژگی تنها مختص انسانها نیست. دانشمندان در سنگاپور با بررسی میمونهای ماکاک دریافتند که این حیوانات نیز پیوندهای مشابهی میان صداها و اشکال برقرار میکنند.
در این پژوهش، گروهی از میمونها شامل هشت ماکاک دمدراز (ماکاک دمدراز) و یک ماکاک دمخوکی (ماکاک دمخوکی) مورد آزمایش قرار گرفتند. محققان ابتدا به حیوانات آموزش دادند که غذا را در زیر درپوشهایی با اشکال هندسی پیدا کنند، بدون اینکه هیچ صدایی پخش شود.
در مرحله اصلی آزمایش، دو درپوش با اشکال گرد و تیز در اختیار میمونها قرار گرفت و همزمان صدای «بوبا» یا «کیکی» پخش شد. محققان برای اینکه بتوانند این رفتار را تفسیر، آزمایش را در ۲۴ مرحله برای هر میمون تکرار کردند.
نتایج بسیار جالب بود؛ میمونها در بیشتر موارد، هنگام شنیدن صدای «بوبا» به سراغ شکل گرد و هنگام شنیدن «کیکی» به سراغ شکل تیز میرفتند. تحلیلهای آماری نشان داد که این انتخابها فراتر از شانس بوده است.
پژوهشگران در گزارش خود اشاره دادند که احتمال انتخاب شکل گرد در آزمایشهای مربوط به «بوبا»، شش برابر بیشتر از آزمایشهای «کیکی» بوده است. اگرچه این مطالعه هنوز در مرحله پیشانتشار است و باید مراحل داوری علمی را طی کند، اما نتایج آن بسیار قابل تامل است.
ریشههای تکاملی زبان
این یافتهها نشان میدهد که پیوندهای حسی میان صدا و شکل ممکن است ریشهای بسیار قدیمیتر از پیدایش زبان در انسان داشته باشد. به عقیده نویسندگان این پژوهش، این توانایی احتمالاً از یک جد مشترک به ارث رسیده است.
در واقع، مکتوب کردهاند این یافتهها، پرسشهای تکاملی را به سمتی میبرد که بررسی کنیم این نقشهبرداریهای ادراکی تا چه حد در میان مهرهداران گسترده است. همانطور که آنها میافزایند، این پژوهش دریچهای تازه به سوی درک بهتر تکامل شناخت باز کرده است. برای مطالعه جزئیات بیشتر، نسخه اولیه مقاله در بایورکایو در دسترس علاقهمندان قرار دارد.
